8 redenen om een raad van advies in te schakelen
Een raad van advies kan voor een familiebedrijf een goede manier zijn om grote organisatievraagstukken te bespreken. Voor veel ondernemers is de rol van dit informele bestuursinstrument nog niet helemaal duidelijk. Welke opdracht geef je een raad van advies bijvoorbeeld? En welke vraagstukken leg je neer bij dit adviesorgaan? Judith van Helvert, lector Familiebedrijven op hogeschool Windesheim, onderzoekt het functioneren van de adviesraad in de context van het familiebedrijf. Zij beschrijft 8 redenen waarom een adviesraad nuttig kan zijn voor familiebedrijven.
Lector Familiebedrijven, Windesheim
Een betrouwbare sparringpartner
Steeds meer familiebedrijven, adviseurs en consultants erkennen een raad van advies als bestuursinstrument bij belangrijke beslissingen op de lange termijn. Begrijpelijk, want met haar onafhankelijke, objectieve blik is een adviesraad in staat om kritische vragen te stellen en de blinde vlekken in een organisatie te doorzien. Een betrouwbare sparringpartner dus. Te meer, omdat een raad van advies een informeel bestuursinstrument is, zonder formele bevoegdheden. Met andere woorden: de ondernemer of directeur/eigenaar beslist!
8 redenen om een raad van advies in te schakelen
Het onderzoek van lector Judith Beugels (2016) laat zien dat het betrekken van een raad van advies bij belangrijke beslissingen van meerwaarde kan zijn. Zij onderscheidt 8 categorieën: 8 redenen om wel te kiezen voor een adviesraad. Een kritische blik, een stok achter de deur om tijd vrij te maken voor strategie, de inbreng van nieuwe gezichtsvelden, pijnpunten blootleggen, een laatste zetje bij besluitvorming, het leren omgaan met feedback en inhoudelijk advies.
1.Kritische blik
Bijna alle onderzochte partijen noemen de kritische blik als belangrijke meerwaarde voor het inschakelen van een raad van advies. De adviesraad staat buiten de organisatie en is daardoor niet belast met blinde vlekken die onvermijdelijk ontstaan bij ondernemers.
2.Stok achter de deur en tijd vrij maken voor strategie
We kennen het allemaal: door een overvolle planning verzanden we met elkaar in de waan van de dag. Met als risico: operationele zaken krijgen veel aandacht en strategie verliezen we uit het oog. Een raad van advies ‘dwingt’ de ondernemer om na te denken hoe de beslissingen van vandaag aansluiten bij de langetermijnvisie van het bedrijf.
3.Inbreng van nieuwe gezichtsvelden
Wanneer je op het hoogste niveau in de organisatie zit, is er niemand die je automatisch van feedback voorziet. Het is dan prettig om met mensen te kunnen sparren die specifiek zijn geselecteerd op thema’s die voor het bedrijf van belang zijn.
4.Pijnpunten blootleggen
Lastige onderwerpen, vaak met een persoonlijke dimensie, gaan we graag uit de weg. De raad van advies helpt om deze zaken bespreekbaar te maken.
5.Laatste zetje bij besluitvorming
Soms heb je als ondernemer nét even dat extra beetje bevestiging nodig. Je herkent het vast: je zit al een poos tegen een beslissing aan te hikken, maar een beslissing blijft uit. In hun onafhankelijke rol als buitenstaander kunnen de adviesleden dan de bevestiging (of juist niet) geven waar een directeur naar op zoek is.
6.Het leren omgaan met feedback
Het is niet altijd gemakkelijk om feedback aan te nemen van een buitenstaander. Het inschakelen van een adviesraad geeft je als onderneming een snelcursus om hiermee om te gaan. Een niet-familiaal directielid vertelt in een interview: “De eerste vergadering had ik het gevoel dat ik enorm het bedrijf zat te verdedigen. Maar daar gaat het helemaal niet om. Luister maar naar wat er gezegd wordt en neem het mee en kijk wat je ermee kan doen.”
7.Legitimiteit
Voor het personeel, maar ook voor klanten en andere belanghebbenden kan het een geruststellende gedachte zijn dat de adviesraad een ondersteunende rol heeft bij het zorgdragen voor de continuïteit van de onderneming.
8.Inhoudelijk advies
Soms is het fijn als iemand even heel praktisch kan meedenken over specifiek inhoudelijke zaken. Ook daar kan een raad van advies een rol in spelen.
Onderzoek lector Judith Beugels
Judith Beugels doet onderzoek naar het functioneren van de adviesraad in de context van het familiebedrijf. Hierbij staat het adviseringsproces centraal:
- Op welke thema’s wordt advies gevraagd?
- Op welke thema’s wordt gevraagd en ongevraagd advies gegeven en hoe wordt hier vervolgens opvolging op gegeven?
Het onderzoek is gebaseerd op observaties bij vergaderingen, diepte-interviews met betrokken actoren en het verzamelen van achtergrondinformatie va het bedrijf en de familie.
De 8 redenen om een raad van advies in te schakelen geven tussentijdse resultaten van dit onderzoek weer.
Bekijk ook
Goed bestuur Een niet-familiale directeur: 5 succesfactoren
Uit onderzoek blijkt dat familiebedrijven niet-familiale directeuren aanstellen als er geen geschikt familielid beschikbaar is. En dat komt steeds vaker voor. Zowel uit de theorie als uit de praktijk blijkt dat deze combinatie, of dit 'huwelijk', zoals directieleden het vaak omschrijven, regelmatig leidt tot een moeizame samenwerking.
Eigendom 3 motieven om een STAK op te richten
Een Stichting Administratiekantoor (STAK) is voor familiebedrijven een goede manier om de zeggenschap over de onderneming te regelen. Wat zijn redenen om voor een STAK te kiezen? Onderzoek laat zien dat continuïteit, fiscaal voordeel en bestuurbaarheid de belangrijkste motieven zijn om een STAK op te richten.
Eigendom Landstede MBO keuzedeel ‘Het familiebedrijf’ in volle gang
Bij Landstede MBO kunnen studenten het keuzedeel 'Het familiebedrijf' volgen. In dit keuzedeel onderzoeken studenten hun eigen rol binnen een familiebedrijf, analyseren zij belangen en systemen, en verdiepen zij zich in bedrijfsopvolging. Zo krijgen zij zicht op hun toekomstmogelijkheden in of met een familiebedrijf.